Kể một số năng lượng mà em biết?

TIẾT 21: CƠ NĂNG

Thảo luận theo cặp hoàn thành phiếu học tập số 1
Hãy điền từ thích hợp vào chỗ trống
1. Chỉ có công cơ học khi có lực
…….tác dụng vào vật và làm
chuyển dời
cho vật …………....
khả năng thực hiện công cơ học
2. Khi một vật có..........................................................ta
nói vật
đó có cơ năng.
3. Vật có khả năng thực hiện công cơ học càng lớn thì cơ
càng lớn
năng của vật................
jun
4. Cơ năng cũng được đo bằng đơn vị.........

Theo em trường hợp nào vật A có khả năng thực hiện công?
Vì sao?
B

B

H×nh 1
Quả nặng A
đứng yên trên
mặt đất

H×nh 2
A

Đưa quả nặng lên
một độ cao nào đó

A

Vật A chỉ có cơ năng khi nào?
Cơ năng của vật A trong trường hợp này được gọi là thế năng .
Thế năng được xác định bởi độ cao của vật so với mặt đất gọi là thế năng hấp dẫn.
Khi vật nằm trên mặt đất thì thế năng hấp dẫn của vật bằng không.
Thế năng hấp dẫn phụ thuộc vào mốc tính độ cao.

a. Lò xo chưa bị biến dạng

b. Lò xo bị biến dạng

Theo em trường hợp nào lò xo có khả năng thực hiện công?
Bằng cách nào để kiểm tra lò xo có khả năng thực hiện công hay
không?
Cơ năng của lò xo do đâu mà có?
Cơ năng của lò xo trong trường hợp này gọi là thế năng đàn hồi

THẾ NĂNG

HẤP DẪN (TRỌNG TRƯỜNG )

ĐÀN HỒI

- Cơ năng của vât có được do vât
có độ cao so với mặt đất hoặc so
với vị trí khác được chọn làm mốc
để tính độ cao thì gọi là thế năng
hấp dẫn

- Cơ năng của vật có
đươc do vật đàn hồi
bị biến dạng gọi là
thế năng đàn hồi

1.TN1:Thế năng hấp dẫn của vật có phụ thuộc 2. TN2:Thế năng đàn hồi của
vào độ cao và khối lượng của vật hay không?
lò xo có phụ thuộc vào độ
1

TN.1a
Khối lượng
(m1, m2)

Độ
cao
(h1, h2)

Độ lún
(s1, s2)

2

biến dạng của lò xo không?

Công thực
hiện (A1,
A2)
Đặt một miếng xốp lên trên lò xo,
m1xét:Độ
= m2 cao h
h2 càng
s1.?..s
A1năng
..?.Ahấp
quan sát chuyển động của miếng
Nhận
qủa
.........thì
thế
1< bóng
2
2
xốp khi buông tay giữ sợi dây
dẫn của qủa bóng càng ......
2
1
trong trường hợp lò xo bị biến
TN.1b
Khối lượng
Độ cao
Độ lún
Công thực dạng nhiều và biến dạng ít
(m1, m2)
(h1, h2)
(s1, s2)
hiện (A1, A2) Nhận xét:Lò xo biến dạng càng
nhiều thì thế năng đàn hồi của lò
h1= h2
s1.?..s2
m1< m2
A1.?..A2
xo càng ......
Nhận xét:Khối lượng của qủa bóng càng .......thì thế
Kết luận: Thế năng đàn hồi của lò
năng hấp dẫn của qủa bóng càng ...
xo phụ thuộc vào ……...…
Kết luận: Thế năng hấp dẫn của vật phụ thuộc
vào ……...…và......

THẾ NĂNG

HẤP DẪN (TRỌNG TRƯỜNG )

ĐÀN HỒI

- Cơ năng của vât có được do vât
có độ cao so với mặt đất hoặc so
với vị trí khác được chọn làm mốc
để tính độ cao thì gọi là thế năng
hấp dẫn
- Vật ở càng cao và khối lượng của
vật càng lớn và thì thế năng hấp
dẫn của vật càng lớn

- Cơ năng của vật có
đươc do vật đàn hồi
bị biến dạng gọi là
thế năng đàn hồi
-Vật đàn hồi bị biến
dạng càng nhiều thì
thế năng đàn hồi càng
lớn

Hãy dự đoán xem có hiện tượng gì đối với miếng gỗ khi:
1. Qủa bóng A lăn từ vị trí 1 xuống

(2)
(1)

2. Qủa bóng A lăn từ vị trí 2 xuống
3. Khi thay quả bóng B nặng hơn quả bóng A và lăn từ vị trí 2
xuống.

1.TN1:Qủa bóng A lăn từ vị trí 1 xuống
Quả bóng A tác dụng vào miếng gỗ một ....... làm miếng gỗ
......, tức là quả bóng A .............. Vậy quả bóng A có.....

1

2.TN2. Qủa bóng A lăn từ vị trí 2 xuống
Độ lớn vận tốc của quả bóng A lúc đập vào miếng gỗ
…, miếng gỗ dịch chuyển được đoạn đường.......... so
với TN1, chứng tỏ quả bóng A có cơ năng ..............

3.TN3. Khi thay quả bóng B nặng hơn quả bóng A
và lăn từ vị trí 2 xuống.
Miếng gỗ dịch chuyển một đoạn………… so với TN2,
chứng tỏ quả bóng B có cơ năng ………….

*Nhận xét: Quả bóng chuyển động thì có…………....
Vận tốc quả bóng…...và khối lượng quả bóng ...... thì cơ năng...........

2

2

1.TN1:Qủa bóng A lăn từ vị trí 1 xuống

dịch chuyển
lực làm miếng gỗ ....................,
Quả bóng A tác dụng vào miếng gỗ một ..........
hiện công .Vậy quả bóng A có ...........
cơ năng
tức là quả bóng A thực
......................

2.TN2: Qủa bóng A lăn từ vị trí 2 xuống

hơn
Độ lớn vận tốc của quả bóng A lúc đập vào miếng gỗ lớn
…............,miếng
gỗ
dài hơn so với TN1, chứng tỏ quả bóng A có
dịch chuyển được đoạn đường.............
lớn hơn
cơ năng ..............

3.TN3: Khi thay quả bóng B nặng hơn quả bóng A và lăn từ vị trí
2 xuống.

dài hơn so với TN2 chứng tỏ quả bóng B
Miếng xốp dịch chuyển một đoạn…………
hơn quả bóng A
có cơ năng lớn
…………........

cơ năng
*Nhận xét: Quả bóng chuyển động thì có…………..
càng lớn
càng lớn và khối lượng quả bóng ...................thì
Vận tốc quả bóng……........
càng lớn
cơ năng................

CƠ NĂNG
THẾ NĂNG

ĐỘNG NĂNG

HẤP DẪN (TRỌNG TRƯỜNG )

ĐÀN HỒI

- Cơ năng của vât có được
do vât có độ cao so với mặt
đất hoặc so với vị trí khác
được chọn làm mốc để tính
độ cao thì gọi là thế năng
hấp dẫn

- Cơ năng của vật
có đươc do vật
đàn hồi bị biến
dạng gọi là thế
năng đàn hồi

- Vật ở càng cao và khối

-Vật đàn hồi bị
biến dạng càng
lớn thì thế năng
đàn hồi càng lớn

lượng của vật càng lớn và thì
thế năng hấp dẫn của vật
càng lớn

- Cơ năng của
vật có được do
chuyển động gọi
là động năng
-Vật có khối
lượng càng lớn,
vận tốc càng lớn
thì động năng
càng lớn.

+ Các vật ở trên cao có thế năng hấp dẫn lớn khi rơi xuống có cơ năng lớn sẽ gây nguy hiểm
đến tính mạng của con người và các công trình khác  cần tuân thủ an toàn lao động.

+ Các vật đàn hồi bị biến dạng càng lớn thì thế năng đàn hồi càng lớn sẽ gây nguy hiểm đến
tính mạng của con người cần tuân thủ an toàn lao động, khi sử dụng các vật có tính đàn hồi
khi bị biến dạng như dây cao su, cành cây tươi bị uống cong...
+ Khi tham gia giao thông, phương tiện có khối lượng và vận tốc lớn sẽ có động năng lớn
khiến cho việc xử lí sự cố khó khăn, nếu xảy ra tại nạn sẽ gây ra những hậu quả nghiêm
trọng  cần tuân thủ quy tắc GT.

g1
Cộn o
đ và
đtx

4

y
Ma lần
n
mắ au
s
9đ
iểm

iểm

3

8đ

2

1
t
ph ràn
ta áo
y

1

May
mắn lần
sau

10
đi ể
m

VÒNG QUAY
MAY MẮN

QUAY

START

1. Nêu 1 ví dụ vật có cả động năng và thế năng.
Hết Giờ

2. Cơ năng của từng vật ở hình a, b, c, d thuộc dạng
cơ năng nào?

START

Hết Giờ

a.chiếc cung đã
được giương
a,Thế năng
đàn hồi

b. Nước chảy từ
trên cao xuống
b,Thế năng hấp
dẫn + Động năng

c.Nước bị ngăn
trên đập cao
c,Thế năng hấp dẫn

d. Con chim đang bay
d,Thế năng hấp dẫn +
Động năng

3. Hãy điền từ thích hợp vào
chỗ trống.
a, Thế năng đàn hồi của vật phụ thuộc vào độ
biến dạng..................của
đàn hồi
……….....
vật.
b, Thế năng hấp dẫn của một vật phụ thuộc vào
lượng
độ cao
……....của
vật và khối
....................của
vật
c, Động năng của vật phụ thuộc vào...
khối lượng của vật.
vận tốc và ……….......
...............

START

Hết Giờ

4. Nêu 1 ví dụ chứng tỏ 1 vật đàn hồi
bị biến dạng thì có thế năng đàn hồi?

START

Hết Giờ

Câu hỏi: Chong chóng quay được là nhờ có
năng lượng của gió, năng lượng này thuộc dạng
cơ năng nào?

HD VỀ
NHÀ

1. Học bài
2. Trả lời câu hỏi, làm BT16..1...16.10 SBT
3. Đọc phần “Có thể em chưa biết”
SGK/58, đọc thêm bài 17:Sự chuyển hóa
và bảo toàn năng lượng
4. Chuẩn bị bài 18: câu hỏi và bài tập
tổng kết chương 1 cơ học
+ Trả lời các câu hỏi phần A. Ôn tập
+ Làm các bài tâp phần B. Vận dụng

NHÓM

1.TN1:Qủa bóng A lăn từ vị trí 1 xuống

PHIẾU SỐ 3

Quả bóng A tác dụng vào miếng gỗ một ............ làm miếng gỗ ....................,
tức là quả bóng A ...................... .Vậy quả bóng A có ...........

2.TN2: Qủa bóng A lăn từ vị trí 2 xuống
Độ lớn vận tốc của quả bóng A lúc đập vào miếng gỗ …............,miếng gỗ
dịch chuyển được đoạn đường............. so với TN1, chứng tỏ quả bóng A có
cơ năng ..............

3.TN3: Khi thay quả bóng B nặng hơn quả bóng A và lăn từ vị trí
2 xuống.

Miếng gỗ dịch chuyển một đoạn………… so với TN2 chứng tỏ quả bóng B có
cơ năng …………........

*Nhận xét: Quả bóng chuyển động thì có…………..
Vận tốc quả bóng……........ và khối lượng quả bóng ...................thì
cơ năng................

PHIẾU SỐ 2

Nhóm

1.TN1:Thế năng hấp dẫn của vật có phụ thuộc 2. TN2:Thế năng đàn hồi của
vào độ cao và khối lượng của vật hay không? 2 lò xo có phụ thuộc vào độ
1

TN.1a
Khối lượng
(m1, m2)

Độ cao
(h1, h2)

Độ lún
(s1, s2)

Công thực
hiện (A1, A2)

m1= m2

h1< h2

s1.?..s2

A1..?.A2

biến dạng của lò xo không?

Đặt một miếng xốp lên trên lò xo,
Nhận xét:Độ cao qủa bóng càng .........thì thế năng hấp quan sát chuyển động của miếng
xốp khi buông tay giữ sợi dây
dẫn của qủa bóng càng ......
2
1
trong trường hợp lò xo bị biến
TN.1b
dạng nhiều và biến dạng ít
Khối lượng
Độ cao
Độ lún
Công thực
(m1, m2)
(h1, h2)
(s1, s2)
hiện (A1, A2)
Nhận xét:Lò xo biến dạng càng
m1< m2
h1= h2
s1.?..s2
A1.?..A2
nhiều thì thế năng đàn hồi của lò
xo càng ......
Nhận xét:Khối lượng của qủa bóng càng .......thì thế
Kết luận: Thế năng đàn hồi của lò
năng hấp dẫn của qủa bóng càng ...
xo phụ thuộc vào ……...….......
Kết luận: Thế năng hấp dẫn của vật phụ thuộc vào
............................................
……...…và...............

NHÓM

1.TN1:TNHD có phụ thuộc vào độ cao và
khối lượng của vật hay không?
1
TN.1a
Khối lượng
(m1, m2)

Độ cao
(h1, h2)

m1= m2

h1< h2

Độ lún
(s1, s2)

s1......s2

Công thực hiện
(A1, A2)

PHIẾU SỐ 02

2

2.TN2:Thế năng lò xo có phụ
thuộc vào độ BD của vật
không?

A1.......A2

Đặt một miếng xốp lên trên lò xo,
Nhận xét:Độ cao qủa bóng càng .........thì thế năng hấp quan sát chuyển động của miếng
xốp khi buông tay giữ sợi dây
dẫn của qủa bóng càng ......
2
1
trong trường hợp lò xo bị biến
TN.1b
dạng nhiều và biến dạng ít
Khối lượng
Độ cao Độ lún
Công thực hiện
(m1, m2)
(h1, h2)
(s1, s2)
(A1, A2)
Nhận xét:Lò xo biến dạng càng
m1< m2
h1= h2
s1.....s2
A1.....A2
nhiều thì thế năng đàn hồi của lò
Nhận xét:Khối lượng của qủa bóng càng .........thì thế xo càng ......
năng hấp dẫn của qủa bóng càng .........
Kết luận: Thế năng hấp dẫn của vật phụ thuộc vào

Kết luận: Thế năng của lò xo phụ
thuộc vào ……...…

I. CƠ NĂNG
Khi vật có khả năng thực hiện công ta nói vật có cơ năng. Đơn vị đo cơ năng là jun( j)
CƠ NĂNG

THẾ NĂNG
HẤP DẪN (TRỌNG TRƯỜNG )

Cơ năng của vật phụ thuộc
vào độ cao của vât so với
mặt đất hoặc so với vị trí
khác được chọn làm mốc để
tính độ cao thì gọi là thế
năng hấp dẫn

- Vật ở càng cao và khối
lượng của vật càng lớn và thì
thế năng hấp dẫn của vật
càng lớn

ĐỘNG NĂNG
ĐÀN HỒI

Cơ năng của vật
phụ thuộc vào độ
biến dạng đàn hồi
của vật gọi là thế
năng đàn hồi
-Vật đàn hồi bị
biến dạng càng
lớn thì thế năng
đàn hồi càng lớn

-Cơ năng có
được do chuyển
động gọi là động
năng
-Vật có khối
lượng càng lớn,
vận tốc càng lớn
thì động năng
càng lớn.

I. CƠ NĂNG
Khi vật có khả năng thực hiện công ta nói vật có cơ năng. Đơn vị đo cơ năng là jun( j)
THẾ NĂNG

CƠ NĂNG

HẤP DẪN (TRỌNG TRƯỜNG )

ĐÀN HỒI

- Cơ năng của vât có được
do vât có độ cao so với mặt
đất hoặc so với vị trí khác
được chọn làm mốc để tính
độ cao thì gọi là thế năng
hấp dẫn

- Cơ năng của vật
có đươc do vật
đàn hồi bị biến
dạng gọi là thế
năng đàn hồi

- Vật ở càng cao và khối

-Vật đàn hồi bị
biến dạng càng
lớn thì thế năng
đàn hồi càng lớn

lượng của vật càng lớn và thì
thế năng hấp dẫn của vật
càng lớn

ĐỘNG NĂNG
- Cơ năng của
vật có được do
chuyển động gọi
là động năng
-Vật có khối
lượng càng lớn,
vận tốc càng lớn
thì động năng
càng lớn.

- Khi tham gia giao thông, phương tiện tham gia giao thông có vận
tốc lớn (có động năng lớn) sẽ khiến cho việc xử lí sự cố gặp khó
khăn, nếu xảy ra tai nạn sẽ gây ra hậu quả nghiêm trọng.

- Các vật rơi từ trên cao xuống bề mặt Trái Đất có động năng lớn
nên rất nguy hiểm đến tính mạng con người và các công trình
khác.

- Các vật rơi từ trên cao xuống bề mặt Trái Đất có động năng lớn nên rất nguy hiểm
đến tính mạng con người và các công trình khác.